Vormen van dementie

vormen van dementieDementie is de verzamelterm voor alle symptomen die een aantasting van de hersenen aanduiden. Doordat de hersenen niet meer goed functioneren, gaat het verstandelijk vermogen van een persoon  met dementie achteruit. Er zijn zo’n vijftig ziektes die ervoor kunnen zorgen dat de verwerking van informatie in de hersenen niet meer naar behoren werkt, waarvan de ziekte van Alzheimer de meest voorkomende is. Hieronder lichten we vier veelvoorkomende vormen van dementie toe.

Alzheimer

Bij de ziekte van Alzheimer verloopt de afbraak van het eiwit bèta-amyloïd in de hersenen niet goed, waardoor de zenuwcellen steeds minder goed met elkaar verbonden zijn. Dit wordt erger naarmate de ziekte vordert, wat ook te merken is aan de langzaam verergerende symptomen:

  • Nieuwe informatie wordt steeds minder goed opgenomen
  • Handelingen worden minder gemakkelijk uitgevoerd (apraxie )
  • Het wordt moeilijker om te zeggen wat er bedoelt wordt (afasie )
  • Voorwerpen, geuren, geluiden etc. worden minder goed herkent (agnosie )
  • Er is vaker sprake van desoriëntatie

Er is op dit moment geen genezing van Alzheimer mogelijk, en hoe snel de ziekte ontwikkelt is per geval verschillend.

Frontotemporale dementie

Bij frontotemporale dementie (FTD) is de frontaalkwam (voorste deel van de hersenen) en/of de temporaalkwab beschadigd. Deze dementie bestaat in drie vormen, afhankelijk van de symptomen:

  • Veranderingen in persoonlijkheid, emoties, gedrag en het beoordelen van situaties (gedrag)
  • Veranderingen in taalvaardigheid (afasie), waarbij spreken, begrijpen, lezen en schrijven moeilijker wordt (semantische dementie)
  • Veranderingen in motoriek, waarbij bewegen, lopen en coördineren moeilijker wordt (corticobasaal syndroom)

Frontotemporale dementie komt vaak op jonge leeftijd al voor (tussen de 40 en 60 jaar). Op dit moment is er nog geen genezing mogelijk: behandeling richt zich op vermindering van de kenmerken.

Lewy body dementie

Bij Lewy body dementie zijn zenuwcellen ingekapseld (in zogenaamde Lewy bodies), waardoor de verbinding tussen zenuwcellen verstoord wordt. De symptomen kunnen per dag verschillen in mate, maar komen vaak neer op:

  • Alertheid wordt afgewisseld met verwardheid
  • Er is vaak sprake van hallucinaties
  • Verschijnselen die vergelijkbaar zijn met die van de ziekte van Parkinson treden op, zoals stijfheid, langzame beweging en een gebogen postuur

Omdat de symptomen overeenkomen met zowel Alzheimer als Parkinson, wordt er vaak in het begin een verkeerde diagnose gesteld. Lewy body dementie is vooralsnog niet te genezen.

Vasculaire dementie

Bij vasculaire dementie zijn bepaalde hersengebieden afgestorven, vaak door een gestremde bloedtoevoer tijdens bijvoorbeeld een beroerte. De symptomen hangen af van het gebied dat beschadigd is, maar vaak is er sprake van deze kenmerken:

  • Concentreren is moeilijker
  • Het tempo van denken, praten en handelingen uitvoeren neemt af
  • Lichamelijke gevolgen als verlamming, gevoelsverlies en spierverstijving treden op

Er is op dit moment nog geen genezing van vasculaire dementie mogelijk. De ziekte vordert vaak stapsgewijs (in plaats van geleidelijk zoals Alzheimer), maar ook in dit geval is niet te zeggen hoe snel de ziekte zich ontwikkelt.