Beginnende dementie

Dementie is hard op weg om één van de meest voorkomende ziektes te worden. Op dit moment zijn er in Nederland ruim 260.000 mensen met een vorm van dementie, maar de verwachting is dat in 2040 ruim een half miljoen mensen zal lijden aan dementie. De achterliggende oorzaak hiervan is dat de vergrijzing in ons land toeneemt én dat mensen gemiddeld steeds ouder wordt. Hoe ouder iemand wordt, hoe groter de kans is om een vorm van dementie te krijgen: 40% van de mensen van 90 jaar of ouder lijdt aan dementie.

prognose dementie 2014 - 2050

Bron

Toch is dementie een ziekte die in het begin lastig te diagnosticeren is. In de meeste gevallen is het een sluipend proces waarbij de patiënt zelf als eerste in de gaten krijgt dat er iets niet in orde is. Vaak begint dit met het vergeten van belangrijke data en het kwijtraken (en terugvinden op de meest vreemde plekken) van spullen. Vaak wordt deze vergeetachtigheid gewijd aan het ouder worden, maar bij aanhoudende klachten is het verstandig om het advies van een arts in te winnen. Een vroege diagnose van dementie helpt immers bij het vertragen van de ziekte of het verminderen van de symptomen ervan.

Kenmerken beginnende dementie

Bij dementie speelt de aantasting van zenuwcellen in de hersenen en/of de verbindingen hiertussen een belangrijke rol. Het zijn dan ook vaak subtiele gedragsveranderingen die de eerste kenmerken van een beginnende dementie vormen. Zo kan iemand met beginnende dementie moeite krijgen met:

  • Zich herinneren wat er pasgeleden is gebeurd.
  • Zich oriënteren.
  • Op de juiste woorden komen.
  • Zich aanpassen aan nieuwe omstandigheden.
  • Beslissingen nemen.
  • Nieuwe dingen leren.
  • Rekenen en met geld omgaan.
  • Het onder controle houden van emoties.

Het vaststellen van dementie

Wanneer er het vermoeden bestaat dat er sprake is van dementie, kan de huisarts onderzoeken of dit daadwerkelijk het geval is. Dit onderzoek bestaat meestal uit:

  • Een gesprek met de patiënt zelf.
  • Een gesprek met een naaste familielid, bij voorkeur de partner of anders iemand die de persoon al lang en goed kent. Dit is vaak een apart gesprek zonder dat de patiënt zelf daarbij is.
  • Lichamelijk onderzoek voor het beoordelen en vaststellen van lichamelijke klachten.
  • Het afwerken van een korte lijst met (eenvoudige) vragen en opdrachten.
  • Eventueel een bloedonderzoek.

Dementie – en dan?

De symptomen die bij (beginnende) dementie horen, spelen niet altijd een rol en ook doen veranderingen in het gedrag zich meestal geleidelijk voor. Dit maakt het lastig om beginnende dementie snel te herkennen. Vooral bij de ziekte van Alzheimer treden de eerste verschijnselen vaak langzaam op en is het een sluipend proces. Dit in tegenstelling tot vasculaire dementie waarbij de veranderingen vaak plotselinger zijn en abrupter plaatsvinden.

Wie eenmaal de diagnose dementie gesteld heeft gekregen, kan hierdoor in rustiger vaarwater komen (het is nu eindelijk duidelijk wat er aan de hand is), maar de kans is natuurlijk groot dat dit ook veel vragen met zich meebrengt. Dementie is immers een progressieve ziekte, wat betekent dat het niet te genezen is. Wel zijn er inmiddels medicijnen op de markt die de symptomen ervan kunnen bestrijden. Ook zijn er verschillende lotgenotengroepen waar mensen met dementie (en hun naasten) met elkaar ervaringen kunnen uitwisselen.